Rezultati sedmog ciklusa istraživanja, koje je sproveo Republički zavod za statistiku (RZS) u saradnji sa Unicefom u Srbiji, pokazuju da oko 1,5 odsto populacije pije vodu sa prekomernom količinom arsena, a više od osam… Ceo tekst
Rezultati sedmog ciklusa istraživanja, koje je sproveo Republički zavod za statistiku (RZS) u saradnji sa Unicefom u Srbiji, pokazuju da oko 1,5 odsto populacije pije vodu sa prekomernom količinom arsena, a više od osam procenata ispitanika želi da greje sve prostorije u domaćinstvu, ali ne može to da priušti, dok u romskim naseljima grejanje celog domaćinstva ne može da priušti čak 32 odsto ljudi.
Rezultati pokazuju i da je mnogo veći procenat dece u romskim naseljima osetio simptome depresije ili anksioznosti - u odnosu na druga domaćinstva.
Istraživanje je sprovedeno na uzorku od 6.798 domaćinstava u Srbiji i 1.855 domaćinstava u romskim naseljima od septembra do decembra 2025. godine.
Vršilac dužnosti direktora Republičkog zavoda za statistiku Branko Josipović rekao je da je Srbija jedina zemlja u svetu koja je uspešno sprovela svih sedam ciklusa istraživanja.
Direktorka Unicefa u Srbiji Kristina de Brojn rekla je da je istraživanje višestrukih pokazatelja jedan od najpouzdanijih pokazatelja na osnovu kojih se kreiraju politike i donose odluke o investiranju.
Šefica kancelarije Populacionog fonda Ujedinjenih nacija za Srbiju Borka Jeremić istakla je da više od 70 procenata mladih želi dvoje ili troje dece, ali se suočava sa preprekama u ostvarivanju tih planova.
"Važno je da pažnju usmerimo na izazove u kojima ljudi donose odluke o roditeljstvu, a oni uključuju sigurnost zaposlenja i dostupnost stanovanja, mogućnost usklađivanja rada i porodičnog života, kao i ravnopravniju podelu odgovornosti za brigu o deci", rekla je Borka Jeremić.
Rezultati pokazuju da broj beba na hiljadu adolescentkinja starosti od 15 do 19 godina na nacionalnom uzorku iznosi 11, a u romskim naseljima 98 rođenih beba.
Pre 15 godine rađa 0,2 procenata žena u Srbiji, a u romskim naseljima četiri procenta.
Savremene metode kontracepcije i planiranja porodice koristi skoro 19 procenata žena u Srbiji, a gotovo 11 procenata populacije u romskim naseljima. O reproduktivnom zdravlju samostalno odlučuje vise od 76 procenata žena u Srbiji, a u romskim naseljima ih je nešto manje – 68 procenata.
Istraživanje pokazuje i da je minimalna prihvatljiva ishrana, koja podrazumeva raznovrsnost i učestalost ishrane, u romskim naseljima veća je za 17 procenata u odnosu na 2019. godinu, kada je sproveden prethodni ciklus istraživanja.
Nisku težinu u odnosu na uzrast na nacionalnom uzorku ima sedam procenata više dece mlađe od pet godina u odnosu na 2019. godinu, a u romskim naseljima pothranjeno je 3,6 procenata više dece.
Više od 79 procenata dece uzrasta od 24 do 35 meseci vakcinisano je svim osnovnim antigenima, a samo 56 procenata dece u romskim naseljima.
Rezultati istraživanja pokazuju i da postoji veća, ali nedovoljna uloga oca u ranoj stimulaciji i odgovornoj brizi o detetu.
U ranom detinjstvu 76 procenata dece ima pristup obrazovanju, u romskim naseljima ima ga devet procenata dece, dok osnovnu školu u nacionalnom uzorku završi skoro 99 procenata dece, a u romskim naseljima 82 procenta, što je 18 procenata više u odnosu na 2019. godinu.
Ipak, samo 38 procenata te dece pohađa srednju školu.
Gotovo 45 procenata žena u romskim naseljima starosti od 20 do 24 godine stupile su u brak pre 18. godine, a pre 15. godine više od deset procenata.
Istraživanje pokazuje i da je na nacionalnom nivou skoro 49 procenata dece od jedne do 14 godina iskusilo neki vid nasilnih metoda disciplinovanja, što je četiri procenta više nego 2019. godine, dok je u romskim naseljima taj broj znatno veći i iznosi 65 procenata.
U opasnim uslovima radi gotovo pet procenata dece u romskim naseljima.
Manje od jednog procenta žena u Srbiji opravdava nasilje u porodici, a u romskim naseljima opravdava ga devet procenata žena.
Nacionalna i populacija u romskim naseljima gotovo su jednako izložene diskriminaciji, a značajna razlika zabeležena je po političkoj osnovi diskriminacije – rezultat na nacionalnom uzorku iznosi devet, naspram jednog procenta stanovnika romskih naselja.
Više od 64 procenata dece primilo je dečji dodatak u prethodna tri meseca od anketiranja, dok je taj broj na nivou Srbije 12 procenata.